2006 жылдың 11 ақпанында Қазақстан саяси өмірінде үлкен дүрбелең тудырған қайғылы оқиға тіркелді. Бұрынғы ақпарат министрі, оппозициялық саясаткер Алтынбек Сәрсенбайұлы, оның оққағары Бауыржан Байбосынов және жүргізушісі Владимир Журавлев із-түссіз жоғалып кетті. Араға екі күн салып, 13 ақпанда олардың мәйіттері Алматы облысы Талғар ауданы аумағынан табылды. Тергеу мәліметіне сәйкес, марқұмдардың қолына кісен салынған, үшеуі де желке тұсынан атылған, деп хабарлайды Malim.kz.
Бұл қылмыс тек ел ішінде ғана емес, халықаралық қауымдастықта да кең талқыланды. Көпшілік оқиғаны қарапайым қылмыс емес, саяси астары бар іс ретінде қабылдады.
Саяси қызмет жолы
Алтынбек Сәрсенбайұлы 1990-жылдардан бері мемлекеттік басқару саласында еңбек етті. Ол Баспасөз және ақпарат министрі, Мәдениет министрі қызметтерін атқарды, сондай-ақ өзге де жауапты лауазымдарда болды. 2004 жылы ақпарат министрі болып тағайындалған.
Кейін билік ұстанымына ашық сын айтып, оппозициялық бағытқа өтті. 2004 жылғы парламенттік сайлаудан соң Ақ жол партиясы сайлау нәтижелері бұрмаланды деп мәлімдеген еді. Сәрсенбайұлы да бұл процестерге наразылық білдіріп, мемлекеттік қызметтен кеткен. Ол тәуелсіз бұқаралық ақпарат құралдарын қолдап, саяси реформалар жүргізуді талап етті.
Тергеу және сот үкімі
2006 жылдың 25 ақпанында Сенат аппаратының басшысы Ержан Өтембаев күдікті ретінде қамауға алынды. Кейін ол қылмысты ұйымдастырғанын мойындады. Тергеу нұсқасы бойынша, бұл істі ҰҚК-нің "Арыстан" арнайы бөлімшесінің қызметкерлері орындаған.
Сот шешімімен бірнеше адам ұзақ мерзімге бас бостандығынан айырылды. Дегенмен, қоғамда істің түпкі себептері мен ықтимал тапсырыс берушілер туралы пікірталастар тоқтаған жоқ.
Қоғамдық ықпал
Сәрсенбайұлының қазасы елдегі саяси ахуалға айтарлықтай әсер етті. Азаматтық қоғам өкілдері, құқық қорғаушылар мен саясаткерлер істің ашық әрі әділ тергелуін талап етті. Бұл оқиға Қазақстандағы оппозициялық қозғалыс тарихындағы маңызды әрі символдық кезеңдердің біріне айналды.
Уақыт өткенмен, сұрақтар сақталды
Араға жиырма жылға жуық уақыт өтсе де, бұл қылмыс қоғамдық жадтан өшкен жоқ. Көпшілік үшін ол – билік пен оппозиция арасындағы текетірестің ең қайғылы көріністерінің бірі.
Алтынбек Сәрсенбайұлы батыл позиция ұстанған, реформалар қажеттігін ашық айтқан саясаткер ретінде есте қалды. Ал оның өлімі тәуелсіз Қазақстан тарихындағы ең даулы әрі талқылаудан түспеген істердің бірі болып отыр.
