Бірін тыңдарман бала күнінде таныды, енді бірі әскери қызметте жүріп күтпеген жерден эстрадаға келді. Ал кей орындаушының танымалдығын бір бейнебаян жаңа деңгейге көтерді. Бүгінде репертуарында талай туындысы бар бұл әншілердің өнер жолында ерекше орын алатын әндер бар. Malim.kz тілшісі бес өнер иесінің бағын ашқан хиттердің тарихына үңілді.
Көпшілікке танылу үшін кейде жылдар бойы еңбек ету керек. Байқауларға қатысып, сахнаға шығып жүрген орындаушыны бір сәтті ән қалың жұртқа танытуы мүмкін. Бірақ жұрттың сол әнді жатқа айтуының артында композитордың ізденісі, орындаушының дайындығы және дер кезінде жасалған таңдау тұрады.
Бұл шолудағы кейіпкерлерді "бір ғана әні бар" деуге келмейді. Олардың әрқайсысы кейін де шығармашылығын жалғастырып, тыңдарманға түрлі туынды ұсынды. Дегенмен дәл осы әндер олардың есімін көпшілікке танытуға немесе танымалдығын бұрынғыдан арттыруға ықпал етті.
Мейрамбек Беспаев – "Бозторғай"
Мейрамбек Беспаевтың есімі аталғанда, көп тыңдарманның көз алдына домбыра ұстаған бала әнші келеді. Оның орындауындағы "Бозторғай" болашақ өнер иесін қалың жұртқа танытқан туынды болды. Әннің әсері соншалық, "Бозторғай" атауы Мейрамбектің өзіне де қатысты айтыла бастады.
NUR.KZ жариялаған өмірбаяндық материалға сүйенсек, Мейрамбек 1976 жылғы 7 қарашада Жамбыл облысының Талас ауданында дүниеге келген. Өнердегі ұстазы Алтынбек Қоразбаевпен 1987 жылы Таразда өткен "Жамбыл, Кенен ұрпақтары жырлайды" байқауында танысқан. Сол кездесуден кейін ұстаз бен шәкірттің шығармашылық байланысы басталған.
"Бозторғайдың" сөзін Әбдірахман Асылбек, әнін Алтынбек Қоразбаев жазған. Мәтін әуелде "Қара бала" деп аталып, кейін атауы өзгерген. Алтынбек Қоразбаев әнді жас шәкіртіне өзі үйретіп, сахнаға алып шыққан.
1991 жылы республикалық термешілер байқауында Мейрамбек осы шығарманы орындап, көрермен ықыласына бөленген. Дереккөзде "Бозторғайдың" үш күн қатарынан шырқалғаны айтылады.
Бала дауыспен айтылған мұңды әннің жұртқа жетуінде орындаушының шынайылығы ерекше рөл атқарғанын аңғаруға болады. Мейрамбектің кейінгі шығармашылық жолы қаншалықты кеңейсе де, "Бозторғай" оның сахнадағы алғашқы бейнесін сақтап қалған туынды болып отыр.
Мадина Сәдуақасова – "Махаббат жалыны"
Мадина Сәдуақасованың өмірі бір кезде эстрададан мүлдем басқа арнаға бұрылуы мүмкін еді. Әнші президенттік оркестрде қызмет етіп, офицер болуды ойлаған. Алайда композитор Ермек Елгезековпен кездесу оның шығармашылық бағытын өзгерткен.
Malim.kz-те жарияланған әңгімесінде өнер иесі 2000 жылдары оркестрде жұмыс істеп, ұлттық аспаптардың сүйемелдеуімен ән айтқанын жеткізген. Сол кезде эстрадаға ауысу оның басты жоспары болмаған.
Мадинаның айтуынша, 2003 жылы Астанаға келген Ермек Елгезеков оны Алматыға көшуге шақырады. Әнші қызметін жалғастырып, офицер болғысы келетінін айтқанымен, композитор оған жаңа ән ұсынады. Осылайша "Махаббат жалыны" дүниеге келген.
Әншінің естелігі бойынша, туындының сөздері жылдам жазылып, аранжировкасы бір түнде дайындалған. Ал әннің тұсауы Санкт-Петербургте Шұғыла Сапарғалиқызының кешінде кесілген.
"Махаббат жалынының" ғұмыры алғашқы нұсқасымен аяқталған жоқ. НТК арнасының 2020 жылғы материалында Мадинаның осы әнді жас орындаушы 2RAR, яғни Тұрармен бірге жаңаша ұсынуға кіріскені жазылған. Бұл жолы әннің берілу тәсілі өзгеріп, рэп элементтері қосылған.
Бір кездері әншінің бағын ашқан шығарма араға жылдар салып, екі буын орындаушысын біріктірді. Осы тұрғыдан "Махаббат жалыны" – Мадинаның мансабындағы маңызды белес қана емес, жаңа нұсқада қайта орала алатын әннің де мысалы.
Қайрат Нұртас – "Арман"
Қайрат Нұртастың бүгінгі танымалдығына қарап, оның да бір кездері көпшілікке бейтаныс жас орындаушы болғанын ұмытып кету оңай. Оның тыңдарманға танылуында "Арман" әнінің орны бөлек.
НТК телеарнасының шолуында Қайраттың 2006 жылы дәл осы әнмен көпшілікке танылғаны көрсетілген. Жас әншінің есімі мен дауысы тыңдарманға осы туынды арқылы жеткен.
Қайраттың сахнадағы жолына анасы Гүлзира Айдарбекованың қолдауы да ықпал еткен. Телеарна материалында өнер иесінің танымалдыққа жетуі қиындықтармен қатар жүргені, сол жолда анасының сүйеу болғаны айтылады.
Stan.kz жариялаған өмірбаянда әншінің 2005 жылы эстрада-цирк колледжіне оқуға түскені жазылған. Келесі жылы "Арман" жазылып, одан кейін "Тәтті сезім", "Еркетай қарындасым", "Жаралдың кім үшін", "Аллаға шүкір" сияқты әндері тарала бастаған.
Осы деректерге қарағанда, "Арман" Қайраттың шығармашылығындағы жалғыз сәтті туынды болып қалмаған. Ол кейінгі әндеріне тыңдарман жинауға мүмкіндік берген алғашқы маңызды қадамдардың бірі болған.
Сондықтан Қайратты "бір әнмен ғана қалған орындаушы" деу дұрыс болмас еді. Оның мысалында бір хиттің жас әншіге жол ашып, кейін сол мүмкіндікті тұрақты шығармашылықпен жалғастыруға болатынын көреміз.
Төреғали Төреәлі – "Алло"
Төреғали Төреәлі әншілікке келмей тұрып-ақ айтысқа қатысып, ақын ретінде танылған. Сондықтан оның өнер жолын бірден "Аллодан" бастауға болмайды. Бірақ Ерке Есмаханмен орындаған осы дуэт оның танымалдығын арттырған маңызды туындылардың бірі екені анық.
Sputnik Қазақстанның өмірбаяндық материалында Төреғалидің 1992 жылғы 14 қазанда Байқоңырда дүниеге келгені, бала кезінен әкесінің қолдауымен өнерге араласқаны жазылған. Алғашқы мақсаты айтысқа шығып, ақындық қабілетін таныту болған.
Эстрадаға ауысқан кезеңде ол Қайнар Алагөзовтің сөзіне, Шымберген Сүлейменовтің музыкасына жазылған "Іздеме" әнін орындаған. Кейін Қайнармен шығармашылық байланысы жалғасып, репертуарындағы бірқатар әннің мәтінін осы ақын жазған.
2015 жылы Ерке Есмаханмен бірге орындаған "Алло" жарық көрді. Телефон арқылы сөйлескен екі жастың диалогына құрылған романтикалық ән қос орындаушыға да үлкен назар аудартты.
Бұл туындының ерекшелігі — бір оқиғаны екі адамның сөзімен жеткізуінде. Әнді тыңдаған адам жай ғана махаббат туралы мәтін емес, кейіпкерлердің әңгімесін естиді. Осындай құрылым оны дуэт ретінде есте қалдырды.
Төреғалидің бұған дейін де өнерде жүргенін ескерсек, "Алло" оның алғашқы қадамы емес, кең аудиторияға шығуына ықпал еткен белесі болды.
Ерке Есмахан – "Қайда?"
Ерке Есмаханның шығармашылық жолында "Алло" маңызды орын алғанымен, жеке орындаушы ретіндегі танымалдығын арттырған әндердің бірі – "Қайда?". 2017 жылы шыққан туынды оның есімін жаңа аудиторияға жеткізді.
Алайда Ерке бұл хитке дейін де бірнеше жыл сахнада жүрген. "Жұлдыздар отбасы" басылымының дерегінше, ол Ақтөбедегі музыкалық колледжде классикалық опера бағыты бойынша білім алған. Кейін Алматыға келіп, 2009 жылы "Іңкәр" тобының құрамында өнер көрсете бастаған.
Жеке орындаушы ретінде "Айша бибі" әніне бейнебаян түсірген. Ал "Асыл арман" туындысы "Тракторшының махаббаты" телесериалының саундтрегіне айналған. Демек, "Қайда?" шыққанға дейін де оның шығармашылық тәжірибесі қалыптасып үлгерген.
"Қайда?" әнінің сөзін Қайнар Алагөзов, музыкасын Диана Исмаилова жазған.
Әннің таралуы бейнебаянмен шектелмеген. Tengrinews.kz-тің 2017 жылғы материалында оның сарыны бойынша түрлі әзілдер мен вайндар түсірілгені жазылған. Кейін әнші "KZ жігіт" атты бейнебаян ұсынып, алғашқы клиптегі оқиғаны жалғастырған.
Осы тұста "Қайда?" бір әннің шеңберінен шығып, жұрт өз нұсқасын жасап, талқылайтын туындыға айналғанын байқауға болады. Еркенің сахнадағы жолы бұған дейін басталғанымен, осы хит оның жеке орындаушы ретіндегі бейнесін көпшілікке айқынырақ танытты. жаңалықтар
Бес әннің тарихы бес түрлі. "Бозторғай" бала талантты танытса, "Махаббат жалыны" орындаушының кәсіби бағытын өзгертті. "Арман" жас әншіге жол ашты, "Алло" шығармашылық дуэтке назар аудартты, ал "Қайда?" әлеуметтік желіде түрлі нұсқамен тарады. Оларды біріктіретіні – орындаушының өмірбаянында белгілі бір әннің ерекше белеске айналуы.
