Ресейде интернетті шектеу мен VPN-ді бұғаттаудың артында Ресей Федералдық қауіпсіздік қызметінің Екінші қызметі тұр. Бұл — бұған дейін оппозициялық саясаткерлер Алексей Навальный мен Владимир Кара-Мурзаны улауға қатысы бар деп айтылған бөлімше. Бұл туралы 16 сәуірде The Bell басылымы IT саласындағы дереккөздерге сүйеніп хабарлады.
Бөгде аумаққа кіру
Бұған дейін байланыс пен IT саласын ФСБ-ның басқа құрылымдары — Ақпараттық қауіпсіздік орталығы (ЦИБ) мен Ғылыми-техникалық қызмет (НТС) қадағалап келген. Интернетті «екінші қызметтің» бақылауына беру — сала үшін «үлкен өзгеріс», деп атап өтті Ресейдегі ірі IT-компаниялардың бірінің бұрынғы топ-менеджері.
«ФСБ-дағы бұл “техниктер”, жоғары жақтың пікірінше, елді қорғау туралы мүлде ойламайды», — деп қосты ол.
Ең алдымен, ФСБ-ның Екінші қызметі WhatsApp және Telegram қосымшаларындағы қоңырауларды шектеуге, кейін толық бұғаттауға қол жеткізді. Осыдан кейін олар VPN-дерге кірісті: олардың өкілі Цифрлық даму министрлігіндегі кеңеске қатысып, компания басшыларынан бұғаттауды айналып өтетін сервистерді тоқтату жөнінде міндеттеме алған.
Операторларға ескерту жасалды: талаптарды орындамағандарға салықтық жеңілдіктерден айыруға дейін, «ақ тізімнен» шығару сияқты ауыр салдарлар болуы мүмкін.
Министрлік басшысы Максут Шадаев, бұрын саланы қорғаушы ретінде көрінгенімен, енді күштік құрылымдардың талаптарын орындауға мәжбүр.
Ең қатаң ұсыныстар кейінге қалдырылды
Алғашында ФСБ-ның Екінші қызметінің жоспарлары одан да қатаң болған: олар саланы бұғаттауды айналып өтетін құралдарды өздігінен анықтауға міндеттеуді, сондай-ақ SIM-карта иелеріне айыппұлдарды автоматты түрде мемлекеттік қызметтер порталы арқылы салуды ұсынған.
Telegram-ды біртіндеп бұғаттау әрекеті сәтсіз аяқталды — бұл Ресей тұрғындары, майдандағы әскерилер, соғысқа жақтас блогерлер және шекаралас аймақтардың губернаторлары арасында наразылық туғызды.
Интернет жұмысына араласу арқылы күштік құрылымдар президент әкімшілігінің «алаңына кіріп кетті», деп мәлімдеді The Bell дереккөзі.
«Оларда тыйым салу мен бұғаттаудан басқа идея жоқ. Бірақ Седовтың ықпалы соншалық, іс жүзінде оған ешкім қарсы тұра алмайды», — деді сұхбаттасушы.
Путин рейтингі ең төмен деңгейде тұр
Осы жағдай аясында ВЦИОМ Путиннің қолдау рейтингі төмендегенін тіркеді: сәуір айының басында ол 67,8%-ға дейін түсіп, Украинаға қарсы соғыс басталғалы бергі ең төмен деңгейге жетті.
Bloomberg мәліметінше, бұл қыркүйекте өтетін Мемлекеттік дума сайлауы алдында қоғамдық көңіл-күйді басқаруға тырысатын Кремль үшін қиындықтар туғызуда.
Агенттік дереккөздері билік саяси және экономикалық тәуекелдерді азайту үшін кейбір шектеулерді жеңілдетуі мүмкін екенін жоққа шығармады.
Алайда президенттің баспасөз хатшысы Дмитрий Песков мұндайды күтуге негіз жоқ екенін аңғартты: оның айтуынша, «интернетке қойылған шектеулер қажет болғанша сақталады».
